Thứ hai, ngày 14 tháng 04 năm 2016

Lus đruôl ntơưv nênhs Ba Na nhoz xênhr Gia Lai

24/11/2022 10:25 G11T+7

Lus đruôl Ba Na (tsênhv hu Hơmon) has txus lus đruôl, tsôngv langx, tri thưc trôngx qơư, saz xangr, saz nyơư… ntơưv côngx đôôngx nênhs Ba Na; zos đaiv shênhv tangs nro lus ntu đhâu, hur ntơư phênhz has chor hiêns tươngs tưx nhiên haz tsôngv langx xưs li: xinhz txơưv ntux angr haz tiz nênhs, trov has tơưv cxuô jas ntâus tsangv, has txus phong tux tox cuanr ntơưv zangv nênhs. Lus đruôl Ba Na cênhz đraiv côngz bê shông chor anh hungx thần thoại ntơưv jêx jos Tây Nguyên has tsongs, nênhs Ba Na has jiêng xưs li Diông, Dư, Dăm Noi…

Lus đruôl Ba Na tâu phaiz uô ntâu ntu, zangr, muôz chox lus uô cê tâu lus đruôl mênhx pêv, táng sis tsênhv phaiz, muôx qơư đôx lơx. Kror muôx tơưv haz sâu lus đruôl đhâu iz ntu ntêr, hur ntơư hoax đôngx sangr tos ntơưv nênhs hu gâux has lus đruôl muôx vai tsox zov chênhr. Chor nênhs ntơư zos nênhs pâuz jông lus côngx đôngx, văn hoar ntơưv minhx cxưx haz ndu tâu jông hênhr chia hu gâux has txus chor lus đruôl grul ntêr ntâu mo. Nôix jung cơ banv yangz đhâu hur iz tac phâmv zos muôx pêz xưv cxênhx ntơưv nênhs anh hungx: zuôr pux, uô nox uô hâuk haz ntâus nênhs fêv (hâux lưv zov chênhr). Lus đruôl uô tơưv zos hu gâux has lus đruôl, nênhs jiênr xươngr muôx vai tsox zov chênhr hur muôx tơưv, tsês ndu haz kra lus đruôl. Iz făngz ntơưv, tsuv has txus tus nênhs mlôngl, shênhv đuôz jiênr xươngr hur không jan cênhz đaiv văn hoar ntơưv côngx đôngx xưs li hur tsêr  rông, pes têz, uô kangz chor lêr thưc chuôz zis xưs li uô yôngz, lêr pơưk nzang, nghi lêr côngx đôngx,… Iz lênhx hu gâux has lus đruôl, cxangz nzir, sangr tox trơưs saz xangr haz khav năng jiêng ntơưv zus uô muôx iz dị bản, cênhz đrul hâur pâuk lus haz chuv đêx truênx thôngr tsinhv ntơưv hâur pâuk jăngx lus đruôl. 

Lus đruôl ntơưv nênhs Ba Na khênhx tâu hu trâu mo ntux, nghêx nhân pư los sis nhoz pul hu gâux lus đruôl

Nghêx nhân ưu tur Pơnh nhoz jos Bia Bre, xar Ia Pết, hênhx Đak Đoa, xênhr Gia Lai pâuz ntâu lus đruôl nênhs Ba Na

 H’Mai (th)

529
TIN MỚI NHẤTNAU N’KÔCH MHEXOR XƯV YAZ HLO

Là số lễ hội truyền thống của các dân tộc thiểu số tại chỗ như: Lễ sum họp cộng đồng, lễ mừng được mùa, lễ mừng chiến thắng, lễ cúng bến nước, lễ cúng cơm mới… đã được tỉnh sưu tầm, phục dựng trong những năm qua.

* Jêng rnoh rbŭn bư brah kal e bơh ăp bu nong iê bu nuyh rêh du ntŭk tâm ban: Bư brah tâm rnglăp bon lan, bư brah m’ak gĕh n’sĭt âk ndu ndơ tăm, bư brah dơi tâm lơh, bư brah ndrâm dak, bư brah sông piăng mhe… lĕ dơi n’gor joi răk mray, ndâk njêng tay tâm ăp năm lĕ lăn.

* Zos chor lêr hôix truênx thôngs ntơưv cxuô minhx cxưx nênhs tsơưs ntơưv qơư sưs li: Lêr sum hopx côngx đôngx, lêr phôngv lo kôngz, lêr phôngv ntâus zênhx, lêr côngv hâur đêx, lêr côngv mor blêx yaz… tưz lo xênhr nrar, tror uô tơưv hur chor shông đhâu.