Thứ hai, ngày 14 tháng 04 năm 2016

Di sản văn hóa phi vật thể Bri dak: Rbŭn bư brah kdăt găn rnga ŭnh bơh bu nuyh Pà Thẻn

22/07/2022 10:39 G7T+7

Kdăt găn rnga ŭnh jêng nau rbŭn bư brah ntơm bơh kăl e bơh bu nuyh Pà Thẻn ta thôn My Bắc, xă Tân Bắc, n'qual Quang Bình, n'gor Hà Giang, dơi ndâk pâl ta lơ 16/10 (lơ âm) ăp năm jêh pĕ rek ăp ntil tơm. Aơ jêng du nau rbŭn bư brah mô gĕh bu dơi gĕh, gĕh nau uĕh Shaman giáo, ntơm bơh ndâk njêng mô dơi bu gĭt.

Tĕng nau way kăl e aơ, Kdăt găn rnga ŭnh tâm r'nglăp đah nau bư brah ntĭm bư bu jâu - dơi ndâk kan ân ma ăp bu jâu dơn bu nuyh nti n'hanh ntĭm nau kan. Lah way, Rbŭn bư brah Kdăt găn rnga ŭnh dơi bu ndâk kan tĕng mpôl. Ăp bu nuyh tâm mpôl rơm ndơ bư brah n'hanh long kro. Bu nuyh kdăt ŭnh gĕh bu jâu n'hanh bu nuyh nti.

Ndơ dŏng bư brah gĕh: iăr n'kuăng, ngan phe, nhang, ndrănh sơm, prăk...

Nĕ dơh, du tâ rbŭn bư brah kdăt găn rnga ŭnh way gĕh 10 - 12 bu nuyh nti n'hanh ăp bu nuyh nti aơ dơi kơp lah bu nuyh nti bơh bu jâu nơm. Abaơ, r'noh bu nuyh nti bư bu jâu mô hôm âk, nĕ hôm gĕh 5 - 6 nuyh kdăt găn rnga ŭnh n'hanh mô hôm kâp lah bu nuyh bu jâu ntĭm, lah dơi bu sŏk âk bu ndăm bă bă tâm bon mô rĭ ăp bu nuyh nti bơh bu jâu bă bă dơi đâng kdăt găn rnga ŭnh.

Ăp bu ndrăm dah dơi brah lăp tâm săk n'hanh tâm rlong kdăt găn rnga ŭnh đah jâng dơm bư gĕh nau tâm rlong dŭt ma krit, mô dơi bu gĭt rĭ aơ n'hanh uĕh măt uănh

Rbŭn bư brah Kdăt găn rnga ŭnh bơh bu nuyh Pà Thẻn jŏ ntơm kăl e n'hanh dơi mât mray, hao dŏng pâl ntơm bơh druh tât bu ranh.

Bu jâu mô rlu ti kreh đơn n'hanh răch brah tâm r'nglăp đah nau kdăt găn rnga ŭnh bơh bu ndăm

H’Mai (th)

233
TIN MỚI NHẤTNAU N’KÔCH MHEXOR XƯV YAZ HLO

Là số lễ hội truyền thống của các dân tộc thiểu số tại chỗ như: Lễ sum họp cộng đồng, lễ mừng được mùa, lễ mừng chiến thắng, lễ cúng bến nước, lễ cúng cơm mới… đã được tỉnh sưu tầm, phục dựng trong những năm qua.

* Jêng rnoh rbŭn bư brah kal e bơh ăp bu nong iê bu nuyh rêh du ntŭk tâm ban: Bư brah tâm rnglăp bon lan, bư brah m’ak gĕh n’sĭt âk ndu ndơ tăm, bư brah dơi tâm lơh, bư brah ndrâm dak, bư brah sông piăng mhe… lĕ dơi n’gor joi răk mray, ndâk njêng tay tâm ăp năm lĕ lăn.

* Zos chor lêr hôix truênx thôngs ntơưv cxuô minhx cxưx nênhs tsơưs ntơưv qơư sưs li: Lêr sum hopx côngx đôngx, lêr phôngv lo kôngz, lêr phôngv ntâus zênhx, lêr côngv hâur đêx, lêr côngv mor blêx yaz… tưz lo xênhr nrar, tror uô tơưv hur chor shông đhâu.