Thứ hai, ngày 14 tháng 04 năm 2016

Di sản văn hóa phi vật thể Bri dak: Rbŭn pâl Gầu Tào

04/08/2022 14:57 G8T+7

Rbŭn pâl Gầu Tào dơi bon lan bu nong Mông ta ăp n'qual Mường Khương, Bắc Hà, Si Ma Cai n'hanh bon jê Phong Hải, n'gor Lào Cai mât mray ntơm kăl e tât abaơ.

Rbŭn pâl Gầu Tào jêng nau rbŭn pâl tơm kăl e bơh bu nuyh Mông

Lah way, lah du r'năk sa bu nuyh Mông mô gĕh kon, iê kon mô rĭ deh âk kon n'hanh gĕh  bu nuyh way ji kop, wăng sa mô hao..., khăn păng hao klô yôk Gầu Tào mbăh dăn brah yang ân gĕh kon sau, dăn nau dăng n'hâm suan n'hanh hao nau wăng sa.

Rbŭn pâl dơi ndâk kan ta khay Ngoay ăp năm

Lah nau mbah dăn jêng nau gĕh ngăn ngăn, khăn păng bư brah Gầu Tào gơi lah uĕh ma brah yang. Tĕng nau Mông, Gầu Tào rblang lah "ntŭk pâl rlưn". Nau rbŭn pâl aơ dơi du r'năk gĕh ndrel du dak m'ham mô rĭ r'năk gĕh nô nau kơt ka lơ ndâk kan. Rbŭn pâl dơi ndâk ta yăn kao tâm pe năm. Du năm bu tăm du tơm gêy gơi bu ur tơm r'năk sa sŏk tơm gêy n'hanh ăp ntil ndơ bu yông klơ sĭt ta wâl gơi dăn nau đăp mpăn. Ntŭk bu rbŭn lah du yôk dêh, klơ lâng tâm ban n'hanh bơh pĭt gĕh ăp yôk bă bă prêh rlau yôk bu rbŭn. Yôk tĕng mpeh Ðông gơi tơm gêy jêh bu ndâk wơt nar. Tĕng nau way bu nuyh Mông, dôr yôk mpơl saơ nau nau đăp mpăn tâm nau rêh bơh bu tơm r'năk sa.

Bu nuyh tât rbŭn dơi mprơ, tâm rlong pâl ăp ntil ndơ pâl, k'dŏ khèn, k'dŏ võ, k'dŏ mâng njêng prăk, mprơ rbŭn...

Gơi ndâk nau bư brah aơ, bu tơm r'năk sa jă bu jâu bư brah n'hanh jă du huê bu ur kơl tâm nau kan gĕh r'năk sa uĕh lăng, đăp mpăn, nau wăng sa hao...

H’Mai (th)

278
TIN MỚI NHẤTNAU N’KÔCH MHEXOR XƯV YAZ HLO

Là số lễ hội truyền thống của các dân tộc thiểu số tại chỗ như: Lễ sum họp cộng đồng, lễ mừng được mùa, lễ mừng chiến thắng, lễ cúng bến nước, lễ cúng cơm mới… đã được tỉnh sưu tầm, phục dựng trong những năm qua.

* Jêng rnoh rbŭn bư brah kal e bơh ăp bu nong iê bu nuyh rêh du ntŭk tâm ban: Bư brah tâm rnglăp bon lan, bư brah m’ak gĕh n’sĭt âk ndu ndơ tăm, bư brah dơi tâm lơh, bư brah ndrâm dak, bư brah sông piăng mhe… lĕ dơi n’gor joi răk mray, ndâk njêng tay tâm ăp năm lĕ lăn.

* Zos chor lêr hôix truênx thôngs ntơưv cxuô minhx cxưx nênhs tsơưs ntơưv qơư sưs li: Lêr sum hopx côngx đôngx, lêr phôngv lo kôngz, lêr phôngv ntâus zênhx, lêr côngv hâur đêx, lêr côngv mor blêx yaz… tưz lo xênhr nrar, tror uô tơưv hur chor shông đhâu.